Φιντείας

Κομίζω γλαύκα εις Αθήνας... Carry coals to Newcastle...

Η Φωτό Μου
Όνομα:
Τοποθεσία: Thessaloniki, Greece

Πέμπτη, Μαρτίου 02, 2006

Οι παλιοί και οι νέοι




Λέγεται ότι οι παλιοί κλινικοί γιατροί διαπίστωναν τη γλυκοζουρία των διαβητικών με τις αισθήσεις τους και μόνο. Αυτό σημαίνει ότι έβαζαν τη γλώσσα τους στα ούρα του ασθενούς και διαπίστωναν ότι έχουν γλυκιά γεύση, άρα αυξημένα επίπεδα γλυκόζης.
Άκουσα ότι κάποιος παλιός καθηγητής ιατρικής, που ανήκε στη φουρνιά των "παλιών καλών κλινικών", αφού κλήθηκε από κατωτέρους του για ένα "δύσκολο" περιστατικό έθεσε τη διάγνωση σε λίγα δευτερόλεπτα. Από το προσωπείο του ασθενούς. Στους υπόλοιπους είχε διαφύγει ή δεν μπορούσαν το αναγνωρίσουν με σιγουριά.
Άλλος παλιός καθηγητής προέτρεπε στους ειδικευομένους και τους φοιτητές του ν' αναπτύξουν τόσο τη γνώση, όσο και τις αισθήσεις τους σε μεγάλο βαθμό. "Θα σταθείτε μπροστά στον ασθενή", έλεγε, "και θα μυρίσετε τον διογκωμένο σπλήνα". Υπερβολή, βεβαίως, αλλά σαφές το μήνυμα για το πόσο πρέπει να είναι ασκημένες οι αισθήσεις.
Σε μάθημα στους φοιτητές με θέμα "ψηλάφηση κοιλίας" ειπώθηκε: οι παλιοί "μπαίνανε" στην κοιλιά του ασθενούς με τα χέρια τους. Μπορούσαν να βρουν τα πάντα χωρίς ν' ανοίξουν.

Σήμερα βλέπουμε και διαπιστώνουμε με τα μηχανήματα. Ακόμα κι αν με την κλινική εξέταση διαπιστωθούν κάποια πράγματα, η μηχανή θα δείξει και θα επικυρώσει με σαφήνεια το εύρημα. Όταν μιλάμε για σίγουρη διάγνωση εννοούμε πάντα σύγχρονο εξοπλισμό.

Βγαίνουν κάποιοι και λένε: χάσαμε τις ικανότητές μας με το να αναθέσουμε στις μηχανές να κάνουν τη δουλειά μας. Δεν ξαναβγαίνουν τέτοιοι σαν τους παλιούς.
Το θέμα μπορεί να γενικευθεί και να υποστηριχθεί ότι όσο τα τεχνολογικά επιτεύγματα αντικαθιστούν τον άνθρωπο, τότε ο τελευταίος χάνει κάποιες από τις ικανότητές του.

Άλλες φήμες έρχονται να μας καθησυχάσουν.
Άκουσα κάποτε για κάποιον καθηγητή ακτινολογίας, που μπορούσε να δει δύο ή και τρεις ακτινογραφίες θώρακος τη μία πάνω στην άλλη και να μπορεί να διακρίνει τα ευρήματα της μιας, από εκείνα της άλλης (δεν ξέρω τα όρια μύθου και πραγματικότητας).
Δεν είναι κι αυτό ένα προϊόν άσκησης και ανάπτυξης ανθρωπίνων ικανοτήτων παρά την εξέλιξη της τεχνολογίας;

Γενικεύοντας και πάλι, να θυμηθώ αυτό που άκουσα από κάποιον φίλο μου που έλεγε ότι από τότε που άρχισε να χρησιμοποιεί τον υπολογιστή σε όλες τις δουλειές του ξέχασε το πώς πιάνουν το μολύβι. Οι στενογράφοι είχαν ικανότητες που τις χάσαμε.
Ένας γρήγορος δακτυλογράφος δεν αποτελεί ένα αντίστοιχο παράδειγμα;

Όσο και να αναπτύσσεται η τεχνολογία υπάρχει χώρος για ν' αναπτυχθούν οι ανθρώπινες ικανότητες.
Κάποιες ικανότητες χάνουν την αναγκαιότητά τους και κάποιες άλλες, που δεν χρειαζόταν παλαιότερα, αναπτύσσονται.

Όλα είναι θέμα νευρωνικής πλαστικότητας, θα έλεγε ένας νευροφυσιολόγος.
Μηχανισμοί μάθησης του εγκεφάλου για όλα.
Οι φωσφορυλιώσεις, η γονιδιακή έκφραση στους νευρώνες θα γίνουν είτε για την ψηλάφηση, είτε για την ανάγνωση της αξονικής τομογραφίας είτε για τον υπολογιστή.

Λέτε να έρθει κάποτε μια εποχή που δεν θα χρειάζεται πλέον καμία ανθρώπινη ικανότητα;
Δεν φαίνεται κάτι τέτοιο στο εγγύς μέλλον.
Για το απώτερο; Προφήτες δεν είμαστε.
Καλησπέρα.

3 Comments:

Blogger Zafiris said...

Κρίμα ρε γαμώτο που χάσαμε την ικανότητα που είχαμε παλιά να κυνηγάμε αρκούδες... Τώρα το φαγητό μας το φέρνουν σκοτωμένο... Εγώ πάντως περιμένω με αγωνία την εποχή που θα εκλείψει η τέχνη του ριξίματος της γκόμενας, και θα έχω κατά παραγγελία όποια virtual γυναίκα θέλω. Έτσι είναι αυτά τα πράγματα. Οι ικανότητες είναι προϊόν της εποχής που τις γέννησε. Ποιος νοιάζεται αν έχει χαθεί η ικανότητα της γραφής με μολύβι; ο κόσμος έχει αμέτρητες λεπτές δεξιότητες για να μάθει κανείς... πάντα θα έχει...

1:01 π.μ.  
Blogger paragrafos said...

Η μητέρα μου, γεννήθηκε το 1937 αρρώστησε βαριά κατά τη διάρκεια της κατοχής. Το δεξί της πόδι, λίγο πιο πάνω από το γόνατο φούσκωσε και μαύρισε. Πυρετός, κακό...

Στη γειτονιά ήταν ένα πηγάδι με γερμανική σκοπιά. Δίπλα στην αλάνα έπαιζαν και τα παιδιά. Οι γερμανοί σκοποί είχαν φτιάξει έναν παιδόπο με αυτοσχέδια παιγνίδια (αιώρες, τραμπάλες, σβούρες κλπ).

Η μητέρα μου, πέντε ετών τότε, ήταν η αγαπημένη τους λόγω... αρίας φυλής (κι από αγγάθι βγαίνει ρόδο): ήταν η μόνη κατάξανθη και καταγάλανη. Την αγαπούσαν όλοι οι σκοποί και την πειράζανε: Γερμανιδούλα την ανεβάζανε, γερμανιδούλα την κατεβάζανε! "θα σε πάμε βόλτα στη Γερμνία" την πειράζανε κι η μητερούλα τρόμαζε και στη αρχή έκλαιγε στα σοβαρά.

Με τον καιρό όμως κατάλαβε ότι παίζανε μαζί της κι όταν της επαναλάμβαναν το "θα σε πάρουμε στη Γερμανία" εκείνη τώρα έκανε πώς έκλαιγε.

Ο Χίλμαν (ο πιο νεαρός στρατιώτης) λάτρευε τα παιδιά, έπαιζε μαζί τους, τους έφερνε κρυφά ξεροκόμματα και κάποτε φάρμακα, όταν μάθαινε πώς κάποιο ήταν άρρωστο. Ήταν φοιτητής της ιατρικής, και είχε διακόψει τη φοίτηση εθελοντικά για χάρη της Βέρμαχτ.

Εν τω μεταξύ, η μητερούλα μου χάθηκε από τον παιδότοπο. Επί δυο βδομάδες ψηνότανε στους πυρετούς και λίγο λίγο έσβηνε. Οι δικοί μας γιατροί δεν μπορούσαν να εξηγήσουν το πρήξιμο του μηρού.

Ο Χίλμαν συνεχώς ρωτούσε που είναι η "γερμανίδούλα" πώς είναι η "γερμανιδούλα". Έμαθε και μια νύχτα έφερε κρυφά στο σπίτι το χειρούργο Δοκτωρα Χόρστ. (Κρυφά και με κίνδυνο μεγάλο, επειδή μετά το Γοργοπόταμο είχε βγει διαταγή να μην προσφέρουν ιατρικές βοήθειες ο γερμανοί στον κόσμο).

Εκείνος, άνοιξε τα τσάντα του και αφού έκανε τις απαραίτητες προετοιμασίες (απολύμανση κλπ), έσκισε το μηρό σε τρία σημεία βαθιά μέχρι το κόκκαλο (μία τομή ψηλά από το γόνατρο και δυο στα πλάγια. Έβαλε μέσα και τρία σωληνάκια. Κι ερχόταν κάθε βράδυ κρυφά για τις αλλαγές.

Μια μέρα όμως δεν φάνηκε, ούτε την άλλη, ούτε την παράλλη και η μητερούλα άρχισε πάλι τους πυρετούς και τις παραισθήσεις. Ο παπούς κάλεσε έναν γιατρό δικό μας, γνωστό για τα θαύματά του (θρύλος της ιατρικής σχολής Αθηνών) και τι έκανε ο αθεόφοβος; έριξε πετρέλαιο στην πληγή κι έβγαλε τα σωνηνάκια! και η μητερούλα από το κακό στο χειρότερο.

Ο Χίλμαν ειδοποιήθηκε, ο γιατρός ξαναήλθε, επανέλαβε τη διαδικασία, έδειξε στο Χίλμαν πώς να κάνει τις αλλαγές και η μανούλα έζησε.

Ακόμα τώρα φαίνονται οι τρεις βαθιές ουλές στο πόδι, αλλά και στην καρδιά υπάρχουν βαθιά χαραγμένες τέσσερις λέξεις: ευχαριστώ, ευχαριστώ, ευχαριστώ Χίλμαν.

Με αγάπη

Παράγραφος

7:30 π.μ.  
Blogger Finteias said...

@ Zafiris

Το περί virtual γυναίκας δεν το είχα σκεφτεί.

Εκείνο το τελευταίο σου "... πάντα θα έχει..." είναι αισιόδοξο.

Δύσκολα μπορώ να φανταστώ τη ζωή μου ενδιαφέρουσα χωρίς να έχω κάτι να μάθω.

2:50 μ.μ.  

Δημοσίευση σχολίου

<< Home